Delfland evalueert aanpak droogte
Wat ging er goed tijdens de ongekende droogte in de zomer van 2026? Welke kwetsbaarheden werden zichtbaar bij Delfland? En wat moet er vóór een volgende droogteperiode zijn voorbereid? Deze vragen stonden centraal in de bestuurlijke Evaluatie Droogte 2026, waarvoor 35 interne en externe betrokkenen geïnterviewd zijn.
In een van de droogste Nederlandse zomers ooit moest Delfland ingrijpende maatregelen nemen omdat het watersysteem onder druk stond door een tekort aan zoetwater. Daarom werden de sluizen langs de Nieuwe Maas gesloten en gold bijna twee weken een onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater. De maatregelen hadden grote gevolgen voor inwoners, bedrijven, gemeenten en de scheepvaart.
Evaluatie beleidskeuzes en bestuurlijke werkwijze
Om te beoordelen of de gemaakte beleidskeuzes en bestuurlijke werkwijze effectief waren, voerde Delfland een bestuurlijke evaluatie uit. Daaruit blijkt dat Delfland tijdens de uitzonderlijke droogte de waterveiligheid en waterkwaliteit zo goed mogelijk heeft beschermd en het beschikbare zoetwater zo goed mogelijk heeft verdeeld. Daarbij kon het hoogheemraadschap voortbouwen op de ervaringen met de vorige droogteperiode, in 2022. De protocollen en droogtedraaiboeken boden een goede basis voor de uitvoering van veel droogtemaatregelen.
De samenwerking binnen Delfland verliep goed. De lijnen tussen het bestuur, de directie en medewerkers waren kort. De medewerkers hebben met grote inzet en betrokkenheid gewerkt, snel gehandeld en de expertise in de teams was hoog. De droogte werd opgevangen binnen de reguliere organisatie, zonder opschaling naar een crisisorganisatie.
Communicatie met stakeholders
De Evaluatie Droogte 2026 laat ook zien wat beter had gekund. Doordat de situatie snel veranderde, moest Delfland in korte tijd besluiten nemen over ingrijpende maatregelen. Sommige stakeholders, zoals enkele gemeenten en bedrijven, voelden zich overvallen door de snelheid en zwaarte van de maatregelen, bijvoorbeeld over de onttrekkingsverboden. De evaluatie benadrukt daarom het belang van duidelijke, volledige en tijdige communicatie naar de stakeholders.
Protocollen moeten verder worden uitgewerkt
Verder boden bestaande protocollen niet altijd voldoende houvast, blijkt uit de evaluatie. De draaiboeken waren onvoldoende toegerust op de nieuwe situatie die was ontstaan door het instellen van onttrekkingsverboden. De afspraken over onttrekkingsverboden waren te algemeen en er was behoefte aan meer mogelijkheden om onderscheid te maken tussen situaties. Ook boden de bestaande afspraken in de nationale verdringingsreeks niet altijd voldoende duidelijkheid over welke watervraag voorrang moest krijgen.
Tien prioriteiten voor volgende (droge) zomer
Uit de interviews blijkt dat er breed draagvlak is om vóór de volgende zomer tien thema’s uit te werken. Het gaat om duidelijke afspraken over onttrekkingsverboden, de prioritering van de watervraag, tijdige communicatie met organisaties en bedrijven, de mogelijke inzet van effluent en zout of brak water, het aanleggen van waterbuffers en de bevoegdheden van de regiegroep.
Ook het dichten van lekken in de Parksluizen en onderzoek naar de kwetsbaarheid van gemaal Winsemius staan op de agenda. Voor alle thema’s is een voorbereiding of uitvoering nodig. De prioriteiten sluiten aan op de uitvoeringsagenda voor de middellange termijn van de zoetwaterstrategie van Delfland.
Koers voor toekomstbestendige zoetwatervoorziening
Met deze strategie wil Delfland een duidelijke koers bieden voor een toekomstbestendige zoetwatervoorziening, waarmee Delfland en de gebruikers van oppervlaktewater zich kunnen voorbereiden op toenemende zoetwatertekorten. Naar verwachting wordt de zoetwaterstrategie eind dit jaar door het algemeen bestuur vastgesteld.
Dijkgraaf Piet-Hein Daverveldt ziet in de evaluatie zowel bevestiging van wat goed ging als aanknopingspunten voor verbetering: “Tegelijkertijd maakt de evaluatie duidelijk welke verbeterpunten we nu moeten oppakken voor een volgende droogteperiode. Bijvoorbeeld eerdere communicatie en verfijning van de verdringingsreeks.”
De Bestuurlijke Evaluatie Droogte 2026 is vanaf dinsdag 10 november openbaar.
Waarom deze evaluatie?
Met deze evaluatie onderzoekt het bestuur van Delfland of de gemaakte beleidskeuzes, projecten en de eigen bestuurlijke werkwijze succesvol zijn geweest. Deze evaluatie is een belangrijk instrument voor het Algemeen Bestuur om de controlerende taak uit te oefenen richting het Dagelijks Bestuur. De resultaten worden door het Algemeen Bestuur gebruikt om de koers bij te sturen en scherpere kaders te stellen voor de volgende bestuursperiode. Naast deze evaluatie komt er ook een evaluatie van de technische maatregelen.
