Delfland schaalt het afvangen van Amerikaanse rivierkreeften op

Op 11 november ondertekenden de partijen en secretaris-directeur Pieter Janssen de overeenkomst. Daarna bespraken de partijen hoe zij samenwerken en de werkzaamheden in het gebied verdelen. Pieter Janssen: “De Amerikaanse rivierkreeft heeft een grote impact op de kwaliteit van ons watersysteem. Met deze overeenkomsten bundelen we kennis, uitvoeringskracht en innovatie. Samen met de marktpartijen werken we aan een effectievere aanpak en leren we wat het beste werkt in ons gebied. Met deze overeenkomst bouwen we voort op de aanpak die we in het voorjaar van 2026 op tien locaties zijn gestart. ”

Schade aan waternatuur

De Amerikaanse rivierkreeft komt op veel plekken in Delfland voor. Deze invasieve exoot vreet waterplanten weg en graaft in oevers. Daarmee schaadt hij de ecologische kwaliteit van sloten en plassen. Projectleider Ad Valkenburg: “Met deze overeenkomst zetten we onze aanpak voort. We combineren onderzoek en monitoring met het coördineren van werkzaamheden en het afvangen en verwerken van rivierkreeften. Samen ontwikkelen we kennis over welke maatregelen het beste werken. In het voorjaar van 2026 zijn we gestart op tien locaties. In het voorjaar van 2027 gaan we grootschalig afvangen, dit doen we in 55 nat ecologisch ingerichte gebieden met kwetsbare natuur met 59 kilometer oever”.

Samen slimmer werken

De marktpartijen werken ook aan innovaties om de rivierkreeften slimmer terug te dringen, beter te meten en het werk minder zwaar te maken. Ad Valkenburg: “ATKB ontwikkelde een scherm met een ruwe en een gladde kant. Kreeften kunnen vanuit de oever over het scherm heen, maar niet terug. Zo blijven ze in het midden van de watergang, waar andere dieren ze kunnen opeten. Waardenburg ontwikkelde de Craybar: een vangbak op een vaste plek waar kreeften wel in, maar niet uit kunnen. Tijhuis kwam met het idee om vrouwtjes te vangen en mannetjes terug te zetten. De verwachting is dat dit de voortplanting beperkt en dat de mannetjes meer jonge kreeften opeten.”

“Ook geluid biedt mogelijkheden”, vertelt Ad. “AquaSentinel van Delft Labs B.V. herkent rivierkreeften aan hun geluid en deelt meetinformatie via een online portaal met bijvoorbeeld ecologen en waterbeheerders. The Egg van Viralcom brengt met meerdere meetapparaten veranderingen in activiteit, concentratie en verplaatsing van kreeften in beeld. Met die informatie kunnen we vangmiddelen gerichter inzetten.” “Combinatie Berkhout en Visserij Service Nederland stelt een nettenrol voor”, vervolgt Ad. “Die moet beroepsvissers helpen om vangmiddelen vanaf de boot met minder lichamelijke belasting te legen.”

Samenwerkende marktpartijen

De raamovereenkomst is onderverdeeld in:

• Onderzoek en advies: onderzoek, monitoring en advies over de aanpak van rivierkreeften. Partijen: De Blauwe Dienst, Waardenburg en ATKB.
• Organisatie en coördinatie: werkzaamheden organiseren en de samenwerking tussen partijen begeleiden. Partijen: Blauwe dienst en Strukton.
• Afvangen en verwerken: rivierkreeften vangen, vervoeren en verantwoord afvoeren of verwerken. Partijen: De Blauwe Dienst en Strukton.
• Innovatie: nieuwe methoden en technieken ontwikkelen en toepassen om rivierkreeften terug te dringen. Partijen: De Blauwe Dienst, Waardenburg, Viralcom, Tijhuis, Delft Labs en ATKB.

Niet toekijken terwijl de waternatuur verslechterd

Delfland investeert al jaren in schoon en gezond water. Daarbij worden natte ecologische zones aangelegd, zoals natuurvriendelijke oevers, vispaaiplaatsen en waterplantzones. Deze gebieden zijn van grote waarde voor waterkwaliteit, biodiversiteit en een robuust watersysteem. Juist deze kwetsbare en zorgvuldig ingerichte natuurgebieden staan onder druk door rivierkreeften. Delfland is in maart 2026 gestart om op kwetsbare locaties actief rivierkreeften af te vangen. Niet omdat daarmee het probleem overal verdwijnt, maar omdat gerichte vangst helpt om populaties terug te brengen tot een beheersbaar niveau en waardevolle waternatuur kan beschermen.

De aanpak van rivierkreeften gaat verder dan alleen afvangen. Onderzoek laat zien dat natuurvriendelijke oevers en natuurlijk ingerichte watersystemen kunnen bijdragen aan een betere balans in het ecosysteem. Bovendien zijn natuurvriendelijke oevers essentieel voor biodiversiteit, waterberging, waterkwaliteit en het behalen van de doelen van de Kaderrichtlijn Water (KRW).

Delfland startte begin dit jaar met afvangen toen bleek dat het Rijk, dat verantwoordelijk is voor het de bestrijding en beheersing van de exotische rivierkreeft, geen actie ondernam. Inmiddels lopen er gesprekken tussen de Unie van Waterschappen en het Ministerie van LVVN over de verantwoordelijkheid van de rivierkreeftenproblematiek door het Rijk. Ook andere waterschappen en natuurorganisaties vroegen het Rijk dit jaar om landelijke regie en structurele financiering.